{"id":4587,"date":"2019-07-21T22:44:58","date_gmt":"2019-07-21T19:44:58","guid":{"rendered":"http:\/\/dokuzadabirdeniz.com\/?p=4587"},"modified":"2019-10-10T13:11:40","modified_gmt":"2019-10-10T10:11:40","slug":"ansiklopedilerde-adalar-7-hakki-gokturk-buyukada-rum-yetimhanesi-resat-ekrem-kocu-istanbul-ansiklopedisi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/dokuzadabirdeniz.com\/?p=4587","title":{"rendered":"Ansiklopedilerde Adalar \u2013 7 (Hakk\u0131 G\u00f6kt\u00fcrk \u2013 B\u00fcy\u00fckada Rum Yetimhanesi, Re\u015fat Ekrem Ko\u00e7u \u0130stanbul Ansiklopedisi)"},"content":{"rendered":"<p><strong>ANS\u0130KLOPED\u0130LERDE ADALAR (7)<\/strong><\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/dokuzadabirdeniz.com\/wp-content\/uploads\/istanbul-ansiklopedisi-1.jpg\"><img loading=\"lazy\" class=\"wp-image-4496 alignleft\" src=\"http:\/\/dokuzadabirdeniz.com\/wp-content\/uploads\/istanbul-ansiklopedisi-1.jpg\" alt=\"istanbul-ansiklopedisi-1\" width=\"121\" height=\"184\" srcset=\"https:\/\/dokuzadabirdeniz.com\/wp-content\/uploads\/istanbul-ansiklopedisi-1.jpg 790w, https:\/\/dokuzadabirdeniz.com\/wp-content\/uploads\/istanbul-ansiklopedisi-1-99x150.jpg 99w, https:\/\/dokuzadabirdeniz.com\/wp-content\/uploads\/istanbul-ansiklopedisi-1-198x300.jpg 198w, https:\/\/dokuzadabirdeniz.com\/wp-content\/uploads\/istanbul-ansiklopedisi-1-674x1024.jpg 674w\" sizes=\"(max-width: 121px) 100vw, 121px\" \/><\/a>Art\u0131k pek de yararlan\u0131lmayan ansiklopedilerden \u201cAdalar\u201d maddelerini ve adalarla ilgili di\u011fer maddeleri bu yaz\u0131 dizisi alt\u0131nda toplayaca\u011f\u0131z. Bariz yaz\u0131m hatas\u0131 d\u0131\u015f\u0131nda yazar\u0131n \u00f6zg\u00fcn imlas\u0131 korunacak ve yaz\u0131ld\u0131\u011f\u0131 d\u00f6nemin yaz\u0131 ruhu bozulmayacakt\u0131r. Hakk\u0131 G\u00f6kt\u00fcrk\u2019\u00fcn haz\u0131rlad\u0131\u011f\u0131 madde \u201cyetimhanenin halihaz\u0131rdaki durumuna bak\u0131p bak\u0131p a\u011flay\u0131n\u201d diyor neredeyse.<\/p>\n<p style=\"text-align: right;\"><strong>Melih DALBUDAK, <\/strong><em>17\/07\/2019, K\u0131nal\u0131<\/em><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>RE\u015eAD EKREM KO\u00c7U \u0130STANBUL ANS\u0130KLOPED\u0130S\u0130, \u201c<em>B\u00dcY\u00dcKADA RUM YET\u0130MH\u00c2NES\u0130\u201d<\/em>MADDES\u0130, 1963<\/strong><\/p>\n<p>B\u00fcy\u00fckadada \u0130s\u00e2 Tepesinde\u00a0 (Hristosda)\u2019d\u0131r.<\/p>\n<p>\u0130stanbulda ilk rum yetimh\u00e2nesi 1853 y\u0131l\u0131nda patrik D\u00f6rd\u00fcnc\u00fc Yermanos taraf\u0131ndan Bal\u0131kl\u0131 Rum Hastah\u00e2nesinde kurulmu\u015fdur; 1901\u2019de patrik \u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc Yovakim \u00e7ocuklar\u0131 hastah\u00e2ne muhitinden kurtarmak i\u00e7in, B\u00fcy\u00fckadada yeni in\u015f\u00e2 edilmi\u015f olan bu b\u00fcy\u00fck ve konforlu binaya naklettirmi\u015fdir.<\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/dokuzadabirdeniz.com\/wp-content\/uploads\/1553686831031-buyukada-rum-yetimhanesi-havadan-fotograflandi-9279-dhaphoto-1-min.jpg\"><img loading=\"lazy\" class=\"wp-image-4588 alignleft\" src=\"http:\/\/dokuzadabirdeniz.com\/wp-content\/uploads\/1553686831031-buyukada-rum-yetimhanesi-havadan-fotograflandi-9279-dhaphoto-1-min.jpg\" alt=\"1553686831031-buyukada-rum-yetimhanesi-havadan-fotograflandi-9279-dhaphoto-1-min\" width=\"567\" height=\"319\" srcset=\"https:\/\/dokuzadabirdeniz.com\/wp-content\/uploads\/1553686831031-buyukada-rum-yetimhanesi-havadan-fotograflandi-9279-dhaphoto-1-min.jpg 2000w, https:\/\/dokuzadabirdeniz.com\/wp-content\/uploads\/1553686831031-buyukada-rum-yetimhanesi-havadan-fotograflandi-9279-dhaphoto-1-min-150x84.jpg 150w, https:\/\/dokuzadabirdeniz.com\/wp-content\/uploads\/1553686831031-buyukada-rum-yetimhanesi-havadan-fotograflandi-9279-dhaphoto-1-min-300x169.jpg 300w, https:\/\/dokuzadabirdeniz.com\/wp-content\/uploads\/1553686831031-buyukada-rum-yetimhanesi-havadan-fotograflandi-9279-dhaphoto-1-min-1024x576.jpg 1024w\" sizes=\"(max-width: 567px) 100vw, 567px\" \/><\/a><\/p>\n<p>\u0130s\u00e2 Tepesindeki bu binaya gelince, 1890-1900 aras\u0131nda bir Frans\u0131z \u015firketi taraf\u0131ndan Monte Carlo kumarh\u00e2nesi \u00e2yar\u0131nda bir l\u00fcks-otel kumarh\u00e2ne olarak in\u015f\u00e2 edilmi\u015fdir. B\u00fcy\u00fck bir koru-park i\u00e7indeki yeri patrikhaneden sat\u0131n al\u0131nm\u0131\u015fd\u0131; burada bir manast\u0131r bulunuyordu. Bu manast\u0131r kadim bir Bizans manast\u0131r\u0131n\u0131n yerine 1597\u2019de in\u015f\u00e2 edilmi\u015f olup 2869\u2019da t\u00e2mir edilmi\u015f bulunuyordu. Fakat \u0130kinci Sultan Abd\u00fclhamid, Frans\u0131z \u015firketine B\u00fcy\u00fckadada bir otel-kumarh\u00e2ne i\u015fletme izni vermemi\u015f, bunun \u00fczerine yeni muazzam bin\u00e2 rum zenginlerinden Eleni Zarifi ad\u0131nda hay\u0131rsever bir kad\u0131n taraf\u0131ndan sat\u0131n al\u0131narak patrikhaneye hibe edilmi\u015f, patrik Yovakim de Bal\u0131kl\u0131daki yetimh\u00e2neyi B\u00fcy\u00fckadadaki bu binaya naklettirmi\u015fdi. 102 metrelik bir cebhesi olan bin\u00e2 210 oda ve salonu ihtiv\u00e2 eden azametli bir yap\u0131d\u0131r. Medh\u00e2linde kurucular\u0131 ile m\u00fcesseseye m\u00fchim ba\u011f\u0131\u015flarda bulunanlar\u0131n isimlerini ihtiv\u00e2 eden bir \u015feref levhas\u0131 vard\u0131r; \u015fu isimler okunur: \u201cPatrik IV. Yermanos, Patrik III. Yovakim, Andreas Singros, Eleni Zarifi, A. Yorgiadis, K. E. Sevastopolos, K. S. Aryadapulos, H. Avranopulos\u201d<\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/dokuzadabirdeniz.com\/wp-content\/uploads\/5ab63cedc03c0e200c186ba0.jpeg\"><img loading=\"lazy\" class=\"wp-image-4590 alignleft\" src=\"http:\/\/dokuzadabirdeniz.com\/wp-content\/uploads\/5ab63cedc03c0e200c186ba0.jpeg\" alt=\"5ab63cedc03c0e200c186ba0\" width=\"453\" height=\"348\" srcset=\"https:\/\/dokuzadabirdeniz.com\/wp-content\/uploads\/5ab63cedc03c0e200c186ba0.jpeg 770w, https:\/\/dokuzadabirdeniz.com\/wp-content\/uploads\/5ab63cedc03c0e200c186ba0-150x115.jpeg 150w, https:\/\/dokuzadabirdeniz.com\/wp-content\/uploads\/5ab63cedc03c0e200c186ba0-300x230.jpeg 300w\" sizes=\"(max-width: 453px) 100vw, 453px\" \/><\/a><\/p>\n<p>Birinci Cihan Harbi i\u00e7inde askeri i\u015fgal alt\u0131na al\u0131nan bin\u00e2, harp sonunda bir m\u00fcddet Alman esirleri ile Rus muh\u00e2cirlerine mis\u00e2firh\u00e2ne olarak kullan\u0131lm\u0131\u015fd\u0131.<\/p>\n<p>Yetimh\u00e2nede rum Ortodoks cemaatine mensub anas\u0131z babas\u0131z, yahud ayni cemaatden gaayetle fakir \u00e2ilelerin \u00e7ocuklar\u0131 bak\u0131lmaktad\u0131r; bir \u00e7ocu\u011fun buraya al\u0131nmas\u0131 i\u00e7in di\u011fer bir \u015fart da mutlakaa \u0130stanbul, Bozcaada veya \u0130mroz eh\u00e2lisinden olacakt\u0131r. Evvelce bu yetimh\u00e2nede binden fazla \u00e7ocuk bulunmu\u015f iken son senelerde iki y\u00fcz\u00fc ge\u00e7memekdedir; 1962 y\u0131l\u0131nda 173 ilk okul \u00f6\u011frencisi, 15 sab\u00ee, ve \u0130stanbul rum orta okullar\u0131 ile liselerinde tahsillerine devam ederek burada bar\u0131nan yeti\u015fkin gen\u00e7 bulunuyordu.<\/p>\n<p>Yetimh\u00e2nede sesli sinema makinas\u0131 bulunan b\u00fcy\u00fck bir tiyatro salonu vard\u0131r; haftada k\u0131\u015f\u0131n iki, yaz\u0131n bir defa terbiyevi filmler g\u00f6sterilir ve senenin muayyen g\u00fcnlerinde m\u00fcs\u00e2mereler tertip edilir. Bir reviri vard\u0131r, haftada iki g\u00fcn t\u0131bb\u00ee muayene yap\u0131l\u0131r. Bir oyun salonu, bir m\u00fcze, T\u00fcrk\u00e7e ve rumca kitablar\u0131 ihtiv\u00e2 eden bir kitabl\u0131k vard\u0131r; bir de alt\u0131 s\u0131n\u0131fl\u0131 husus\u00ee bir ilk okulu vard\u0131r. Daha \u00f6nceleri sanata hevesli \u00e7ocuklar i\u00e7in bir marangozh\u00e2nesi, bir demirci at\u00f6lyesi ve bir de kundurah\u00e2nesi bulunuyordu. 1927\u2019den sonra her neden ise bu at\u00f6lyeler kapat\u0131ld\u0131, yaln\u0131z ilk okul kald\u0131.<a href=\"http:\/\/dokuzadabirdeniz.com\/wp-content\/uploads\/10_piyano.jpg\"><img loading=\"lazy\" class=\"wp-image-4591 alignright\" src=\"http:\/\/dokuzadabirdeniz.com\/wp-content\/uploads\/10_piyano.jpg\" alt=\"10_piyano\" width=\"584\" height=\"292\" srcset=\"https:\/\/dokuzadabirdeniz.com\/wp-content\/uploads\/10_piyano.jpg 760w, https:\/\/dokuzadabirdeniz.com\/wp-content\/uploads\/10_piyano-150x75.jpg 150w, https:\/\/dokuzadabirdeniz.com\/wp-content\/uploads\/10_piyano-300x150.jpg 300w, https:\/\/dokuzadabirdeniz.com\/wp-content\/uploads\/10_piyano-660x330.jpg 660w\" sizes=\"(max-width: 584px) 100vw, 584px\" \/><\/a><\/p>\n<p>Binan\u0131n 210 oda ve salonundan ancak yetmi\u015fi kullan\u0131lmaktad\u0131r, yap\u0131lal\u0131 beri en k\u00fc\u00e7\u00fck bir t\u00e2mir g\u00f6rmemi\u015fdir. Bu binan\u0131n y\u0131kd\u0131r\u0131larak m\u00fcessesenin b\u00fcnyesine uygun yeni bir binan\u0131n in\u015f\u00e2s\u0131 i\u00e7in projeler ve pl\u00e2nlar haz\u0131rlanm\u0131\u015f oldu\u011fu halde paras\u0131zl\u0131k dolay\u0131s\u0131 ile tatbik sahas\u0131na ge\u00e7ilememi\u015fdir; zir\u00e2 senelik tahsis\u00e2t\u0131 pek c\u00fcz\u2019i olan bu yetimh\u00e2ne, rum cemaat\u0131 aras\u0131ndan toplanan i\u00e2nelerle ve gaayet g\u00fc\u00e7l\u00fckle idare edilmektedir. M\u00fcessesenin ba\u015f\u0131nda \u00e7ok n\u00e2muslu ve b\u00fcy\u00fck fer\u00e2gat s\u00e2hibi insanlar vard\u0131r, bunlar aras\u0131nda bilhassa yetimh\u00e2ne m\u00fcd\u00fcr\u00fc Bay Hiristo Mavrofidis de\u011ferli bir m\u00fcrebbidir.<\/p>\n<p><strong>\u0130lk Okul- <\/strong>Muazzam yetimh\u00e2ne binas\u0131n\u0131n arka taraf\u0131nda iki katl\u0131 ah\u015fab bir yap\u0131d\u0131r; yetimh\u00e2ne bir otel-kumarh\u00e2ne olarak in\u015f\u00e2 edilirken bu ah\u015fab bin\u00e2 da otelin id\u00e2reh\u00e2nesi olarak yap\u0131lm\u0131\u015fd\u0131r. 1958\u2019de yetimhanenin de\u011ferli m\u00fcd\u00fcr\u00fc Hiristo Mavrofidis taraf\u0131ndan tamir ve t\u00e2dil ettirilerek ilk okul h\u00e2line konmu\u015fdur, daha \u00f6nce dersler yetimhanenin m\u00fctal\u00e2a salonunda verilmekte idi.<\/p>\n<p>M\u00fcd\u00fcr odas\u0131 ile 1., 2. ve 3. S\u0131n\u0131flar alt katda, muallimler odas\u0131 ile 4., 5. ve 6. s\u0131n\u0131flar da \u00fcst katda yerle\u015ftirilmi\u015fdir. Bu ilk okulu bitiren, tahsile heves ve istid\u00e2d\u0131 olan \u00e7ocuklar \u015fehir i\u00e7indeki rum orta okul ve liselerine g\u00f6nderilirler, b\u00fct\u00fcn tahsil masraflar\u0131 yetimhanece g\u00f6r\u00fcl\u00fcr ve geceleri de yetimhaneye gelip bar\u0131n\u0131rlar; m\u00fcd\u00fcrden gayri 3 T\u00fcrk ve 5 Rum muallimi vard\u0131r.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>ANS\u0130KLOPED\u0130LERDE ADALAR (7) Art\u0131k pek de yararlan\u0131lmayan ansiklopedilerden \u201cAdalar\u201d maddelerini ve adalarla ilgili di\u011fer maddeleri bu yaz\u0131 dizisi alt\u0131nda toplayaca\u011f\u0131z. Bariz yaz\u0131m hatas\u0131 d\u0131\u015f\u0131nda yazar\u0131n \u00f6zg\u00fcn imlas\u0131 korunacak ve yaz\u0131ld\u0131\u011f\u0131 d\u00f6nemin yaz\u0131 ruhu bozulmayacakt\u0131r. Hakk\u0131 G\u00f6kt\u00fcrk\u2019\u00fcn haz\u0131rlad\u0131\u011f\u0131 madde \u201cyetimhanenin halihaz\u0131rdaki durumuna bak\u0131p bak\u0131p a\u011flay\u0131n\u201d diyor neredeyse. Melih DALBUDAK, 17\/07\/2019, K\u0131nal\u0131 &nbsp; &nbsp; RE\u015eAD EKREM KO\u00c7U &hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[138,4],"tags":[77],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/dokuzadabirdeniz.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4587"}],"collection":[{"href":"https:\/\/dokuzadabirdeniz.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/dokuzadabirdeniz.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/dokuzadabirdeniz.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/dokuzadabirdeniz.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=4587"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/dokuzadabirdeniz.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4587\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4592,"href":"https:\/\/dokuzadabirdeniz.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4587\/revisions\/4592"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/dokuzadabirdeniz.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=4587"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/dokuzadabirdeniz.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=4587"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/dokuzadabirdeniz.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=4587"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}