{"id":3784,"date":"2016-02-18T01:05:39","date_gmt":"2016-02-17T23:05:39","guid":{"rendered":"http:\/\/dokuzadabirdeniz.com\/?p=3784"},"modified":"2019-10-02T23:17:24","modified_gmt":"2019-10-02T20:17:24","slug":"marmara-denizinde-fitoplankton-patlamasi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/dokuzadabirdeniz.com\/?p=3784","title":{"rendered":"Marmara Denizi&#8217;nde fitoplankton patlamas\u0131"},"content":{"rendered":"<p><span class=\"byline\"><span class=\"author vcard\">1 Haziran 2015 &#8211;<a class=\"url fn n\" href=\"http:\/\/astroturk.net\/author\/astroturk\/\">astroturk<\/a><\/span><\/span><\/p>\n<p>Karadeniz ve Akdeniz\u2019in kesi\u015fim noktas\u0131 olan Marmara\u2019da, t\u0131pk\u0131 Karadeniz\u2019deki gibi y\u00fczey tabakas\u0131 daha az tuzluyken dip k\u0131s\u0131mlar\u0131 daha tuzlu bir halde. Y\u00fczey k\u0131sm\u0131 Karadeniz\u2019den gelen ak\u0131mla ve nehirlerle besleniyor. Okyanusun 2\/3\u2019\u00fc seviyesindeki tuzluluk oran\u0131 bitki-benzeri (ototrof) organizmalar\u0131n -fitoplanktonlar- rahat\u00e7a \u00e7o\u011falmas\u0131na olanak sa\u011fl\u0131yor.<\/p>\n<p>Bu uydu foto\u011fraf\u0131nda Marmara Denizi\u2019ni g\u00f6r\u00fcyorsunuz. Sa\u011f \u00fcst k\u00f6\u015fede beton y\u00fck\u00fcyle \u0130stanbul kendini belli ediyor, az a\u015fa\u011f\u0131s\u0131nda Prens Adalar\u0131, daha da a\u015fa\u011f\u0131s\u0131nda Yalova. Sol \u00fcst k\u00f6\u015fe Marmara Ere\u011flisi, g\u00fcneyde b\u00fct\u00fcn azametiyle Kap\u0131da\u011f duruyor.<\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/dokuzadabirdeniz.com\/wp-content\/uploads\/marmara_oli_20015137_lrg.jpg\" rel=\"attachment wp-att-3777\"><img loading=\"lazy\" class=\"aligncenter wp-image-3777 size-full\" src=\"http:\/\/dokuzadabirdeniz.com\/wp-content\/uploads\/marmara_oli_20015137_lrg.jpg\" alt=\"marmara_oli_20015137_lrg\" width=\"709\" height=\"462\" srcset=\"https:\/\/dokuzadabirdeniz.com\/wp-content\/uploads\/marmara_oli_20015137_lrg.jpg 709w, https:\/\/dokuzadabirdeniz.com\/wp-content\/uploads\/marmara_oli_20015137_lrg-150x98.jpg 150w, https:\/\/dokuzadabirdeniz.com\/wp-content\/uploads\/marmara_oli_20015137_lrg-300x195.jpg 300w\" sizes=\"(max-width: 709px) 100vw, 709px\" \/><\/a><\/p>\n<p>Foto\u011frafta g\u00f6r\u00fclen ipliksi a\u011flar, deniz ak\u0131nt\u0131lar\u0131yla s\u00fcr\u00fcklenen mikroorganizma topluluklar\u0131ndan ba\u015fka bir \u015fey de\u011fil.<\/p>\n<p>Karadeniz ve Akdeniz\u2019in kesi\u015fim noktas\u0131 olan Marmara\u2019da, t\u0131pk\u0131 Karadeniz\u2019deki gibi y\u00fczey tabakas\u0131 daha az tuzluyken dip k\u0131s\u0131mlar\u0131 daha tuzlu bir halde. Y\u00fczey k\u0131sm\u0131 Karadeniz\u2019den gelen ak\u0131mla ve nehirlerle besleniyor. Okyanusun 2\/3\u2019\u00fc seviyesindeki tuzluluk oran\u0131 bitki-benzeri (ototrof) organizmalar\u0131n \u2013<a href=\"http:\/\/www.ekolojimagazin.com\/?s=magazin&amp;id=331\">fitoplanktonlar<\/a>\u2013 rahat\u00e7a \u00e7o\u011falmas\u0131na olanak sa\u011fl\u0131yor.<\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/tr.wikipedia.org\/wiki\/Fitoplankton\">Fitoplankton\u00a0<\/a>ad\u0131 Yunanca \u201cbitki\u201d anlam\u0131na gelen \u03c6\u03c5\u03c4\u03cc\u03bd (phyton) kelimesi ile \u201cgezici\u201d anlam\u0131na gelen \u03c0\u03bb\u03b1\u03b3\u03ba\u03c4\u03cc\u03c2 (planktos) kelimesinden geliyor. Bu canl\u0131lar da t\u0131pk\u0131 bitkiler gibi fotosentez yap\u0131yorlar.<\/p>\n<p>Fitoplankton patlamas\u0131n\u0131n esas sorumlusu ise \u00e7o\u011funlukla kirlilik kaynakl\u0131\u00a0<a href=\"http:\/\/tr.wikipedia.org\/wiki\/Besin\">besin\u00a0<\/a>(n\u00fctrient) bollu\u011fu. \u00d6rne\u011fin nehirlere kar\u0131\u015fan g\u00fcbre kimyasallar\u0131, deterjan art\u0131klar\u0131 ve elbette insan faaliyetleri. Do\u011fada \u00e7\u00f6z\u00fclmeyen at\u0131klar kadar \u00e7\u00f6z\u00fclenler de problem yarat\u0131yor.<\/p>\n<p>Bu kare, Landsat 8 uydusundaki Operasyonel Yer G\u00f6r\u00fcnt\u00fcleyici (Operational Land Imager) ile 17 May\u0131s 2015 tarihinde yakalanm\u0131\u015f.<\/p>\n<p>Sar\u0131-ye\u015fil ve k\u0131rm\u0131z\u0131-mor renkler farkl\u0131 t\u00fcrlere i\u015faret ediyor. Sadece planktonlar\u0131n yo\u011funlu\u011funu g\u00f6stermekle kalm\u0131yor, etraf\u0131 karalarla \u00e7evrili Marmara Denizindeki girdap ve ak\u0131nt\u0131lar\u0131 da ortaya \u00e7\u0131kart\u0131yor.\u00a0<a href=\"http:\/\/eoimages.gsfc.nasa.gov\/images\/imagerecords\/85000\/85947\/marmara_oli_20015137_lrg.jpg\">E\u011fer b\u00fcy\u00fck resme bakarsan\u0131z<\/a>, gemilerin g\u00fczergahlar\u0131ndaki iplik hatlar\u0131nda b\u0131rakt\u0131klar\u0131 izleri bile g\u00f6rebiliyorsunuz.<\/p>\n<p>Deniz Bilimleri Enstit\u00fcs\u00fcnden Bar\u0131\u015f Saliho\u011flu ve \u0130stanbul \u00dcniversitesi\u2019nden Ahsen Y\u00fcksek\u2019in belirtti\u011fine g\u00f6re planktonlar\u0131n \u00e7o\u011funlu\u011funu Prorocentrum micans ve Noctiluca scintillans t\u00fcrleri olu\u015fturuyor. Denizden \u00f6rnekler alarak yapt\u0131klar\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmalar neticesinde bu iki bilim insan\u0131m\u0131z \u00f6nce Prorocentrum\u2019un n\u00fcfus patlamas\u0131 ya\u015fad\u0131\u011f\u0131n\u0131, sonras\u0131ndaysa Noctiluca bask\u0131n hale geldi\u011fini bulmu\u015flar.<\/p>\n<p>Bu t\u00fcrler insan i\u00e7in do\u011frudan zehirleyici de\u011fil ancak denizdeki oksijeni t\u00fcketerek \u00f6trofikasyon dedi\u011fimiz olaya sebebiyet verip daha b\u00fcy\u00fck canl\u0131lar\u0131n ihtiya\u00e7 duydu\u011fu oksijen seviyesini a\u015fa\u011f\u0131 \u00e7ekebiliyorlar (kimi toplu bal\u0131k \u00f6l\u00fcmlerinin sebebi). Ayr\u0131ca bal\u0131k solunga\u00e7lar\u0131mda birikerek ve amonyak miktar\u0131n\u0131 artt\u0131rarak da denizde ya\u015fayan di\u011fer canl\u0131lar\u0131n ya\u015fam\u0131n\u0131 olumsuz etkileyebilmekteler.<\/p>\n<p>Kaynakta bir de \u015fu ilgin\u00e7 not verilmi\u015f: Noctiluca ba\u015flang\u0131\u00e7ta fotosentetik (fotosentez yap\u0131yor) gibi davransa da sonradan ortamdaki di\u011fer planktonlar\u0131 yiyerek heterotrofik tarafa ge\u00e7iyor. Bu s\u0131rada rengi de de\u011fi\u015fmekte.<\/p>\n<p>kaynak:\u00a0<a href=\"http:\/\/earthobservatory.nasa.gov\/IOTD\/view.php?id=85947\">earthobservatory.nasa.gov<\/a><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>link:\u00a0<a href=\"http:\/\/astroturk.net\/marmara-denizinde-fitoplankton-patlamasi\/\" target=\"_blank\">http:\/\/astroturk.net\/marmara-denizinde-fitoplankton-patlamasi\/<\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>1 Haziran 2015 &#8211;astroturk Karadeniz ve Akdeniz\u2019in kesi\u015fim noktas\u0131 olan Marmara\u2019da, t\u0131pk\u0131 Karadeniz\u2019deki gibi y\u00fczey tabakas\u0131 daha az tuzluyken dip k\u0131s\u0131mlar\u0131 daha tuzlu bir halde. Y\u00fczey k\u0131sm\u0131 Karadeniz\u2019den gelen ak\u0131mla ve nehirlerle besleniyor. Okyanusun 2\/3\u2019\u00fc seviyesindeki tuzluluk oran\u0131 bitki-benzeri (ototrof) organizmalar\u0131n -fitoplanktonlar- rahat\u00e7a \u00e7o\u011falmas\u0131na olanak sa\u011fl\u0131yor. Bu uydu foto\u011fraf\u0131nda Marmara Denizi\u2019ni g\u00f6r\u00fcyorsunuz. Sa\u011f \u00fcst k\u00f6\u015fede &hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":3777,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[102,119,120],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/dokuzadabirdeniz.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3784"}],"collection":[{"href":"https:\/\/dokuzadabirdeniz.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/dokuzadabirdeniz.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/dokuzadabirdeniz.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/dokuzadabirdeniz.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=3784"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/dokuzadabirdeniz.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3784\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3805,"href":"https:\/\/dokuzadabirdeniz.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3784\/revisions\/3805"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/dokuzadabirdeniz.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/3777"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/dokuzadabirdeniz.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=3784"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/dokuzadabirdeniz.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=3784"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/dokuzadabirdeniz.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=3784"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}